Báo đài bình luận về văn hóa đọc

Người trẻ không thích đọc?

Thứ Sáu, 16/04/2010, 14:06

5 giờ chiều thứ bảy, nhà sách Nguyễn Văn Cừ (Q.5, TP.HCM) ngày thường rộng thênh thang dần trở nên nhỏ bé trước lượng bạn trẻ hăm hở bước vào mỗi lúc một nhiều. Khu vực sách chật cứng người đứng, ngồi. Một tín hiệu mừng? Không hẳn... Vì số người chen chúc ở quầy... truyện tranh áp đảo lượng khách đứng ở quầy tiểu thuyết, thơ văn!


Điều gì đang xảy ra với văn hóa đọc của họ? Thử tìm một lý giải từ chính những người trẻ.

 

Không thích động não?


“Tôi có thói quen lướt net, chơi điện tử và... đọc truyện tranh những khi rảnh. Tôi không muốn đọc sách dày vì vừa mất thời gian mà lại phải động não nhiều” - H.Tiến (HS Trường T), đứng ở khu vực truyện tranh, nhún vai cho biết.


N.Hải (SV Trường ĐH KT TP.HCM) bổ sung: “Tôi thường đọc sách chuyên ngành để bổ sung cho kiến thức môn học chứ không muốn đọc sách văn học. Nếu cuốn nào hay thì tôi đợi... phim ra rồi xem luôn cho khỏe(!?)”.


Và đó cũng là mẫu số chung của nhiều câu trả lời mà chúng tôi nhận được từ các buổi trò chuyện sau đó.


Facebook, chat, game, nghe nhạc, trang web dành riêng cho giới trẻ... là những sở thích giải trí trong top đầu mà giới teen chọn. Và trong khoảng 15 bạn trẻ được hỏi ngẫu nhiên, chỉ vài ba bạn cho biết mình có đọc sách văn học khi rảnh, còn hầu hết đều thừa nhận là người hâm mộ các trang web dành cho teen như: Kenh14, zing, hihihehe...


Dạo qua một vòng các trang web trên, thật bất ngờ khi những topic thu hút được nhiều sự quan tâm nhất lại đề cập những vấn đề khá là nhạt nhẽo, vô vị, trong khi những bài viết thật sự có ích cho cuộc sống của giới trẻ thì lại nhận được sự hờ hững. Cụ thể như entry ở trang Kenh14 về một bộ phim làm lại từ phim Hàn, chỉ sau hai ngày được đăng lên đã nhận được hơn 1.200 comment, trong khi bài viết công phu về “Các bí kíp học và thích nghi dành cho SV năm một” dẫu đã được đăng cả tuần nhưng chỉ nhận được lèo tèo năm lời bình luận!


Ngày 9-11, chúng tôi vào trang web hihihehe và nhận thấy các đề tài được xếp hạng cao nhất lại đề cập những vấn đề vô cùng choáng váng: Th. với vòng ngực trên 100, em muốn ngủ với anh, 9X múa sexy tự sướng...


Còn nhớ lời giải thích của một bạn SV chúng tôi gặp ở khu vực sách tiểu thuyết: “Tôi là SV nghèo, không đủ tiền đi xem phim hay đi nghe nhạc... mà nhà trọ cũng oi bức nên phải đi nhà sách chơi cho vui. Còn tại sao lại đọc quyển sách này? Thật ra tôi muốn chen vào... khu truyện tranh nhưng bên đó đông quá, chen không nổi”(!?).


Những nỗi lòng...

 

Ở Mỹ, đọc sách là một trong những kỹ năng quan trọng mà hầu hết người trẻ đều quan tâm và được tạo điều kiện hết mình. Bạn Q.Vy (Trường ĐH UTD, Texas) cho biết ngay từ những năm cấp 2, bạn đã được giao những bài tập nhỏ liên quan đến việc đọc sách, sau đó sẽ phải viết bài cảm nhận nộp giáo viên hoặc sẽ làm bài kiểm tra vào cuối tuần. Ngay cả khi ở nhà thì hầu hết gia đình Mỹ đều có quy định một thời điểm nào đó trong ngày mỗi thành viên đều phải đọc sách. Chính thói quen này đã giúp người Mỹ được đánh giá là có kiến thức xã hội khá rộng.


Là một SV được tận hưởng cả hai nền giáo dục trong và ngoài nước, bạn Phan Quang Phước (Trường De Anza, California) cho rằng việc thiếu kỹ năng đọc khiến bạn gặp không ít khó khăn trong thời gian đầu ở giảng đường Mỹ. Phước cho biết SV Mỹ có nhiều thời gian để đọc hơn, một phần vì lịch học không quá ngộp thở như ở VN. Ngoài ra, sự khác biệt trong cách truyền đạt kiến thức cũng là một trong những nguyên nhân chính ảnh hưởng tới văn hóa đọc.


“Ở VN, tôi đến lớp, chép bài rồi sau đó học thuộc lòng. Còn ở Mỹ tôi phải đọc sách, tư liệu trước khi vào lớp và giảng viên phần lớn chỉ có nhiệm vụ giải thích hoặc đưa kiến thức nâng cao. Đề thi ở những môn xã hội thường ra đề mở và bạn tha hồ áp dụng bất kỳ kiến thức nào từng đọc được” - Phước nhấn mạnh.

Chương trình học ở trường quá căng thẳng, giá sách quá cao... là những lý do chính được teen giải thích cho việc quay lưng với văn hóa đọc của mình.


“Sáng tôi đi học chính khóa, chiều phải vô lớp phụ đạo, tối thì miệt mài chạy từ trung tâm này tới trung tâm khác để học thêm. Về tới nhà thì đầu óc mệt đứ đừ, thử hỏi làm sao còn sức hay cảm xúc để đọc sách được?” - Q.Tú (HS Trường Phú Nhuận) than thở.


Đây cũng là hoàn cảnh của rất nhiều bạn trẻ cuối cấp hoặc các SV, phần lớn đều phải đua với lịch học và làm việc khá căng thẳng. Chính vì thế khi có thời gian rảnh, họ thường chọn giải pháp là đọc những thông tin ngắn gọn nhưng gợi sự tò mò hơn là những bài phân tích dài, sâu sắc phải động não nhiều.


Kế đến là việc thư viện các trường hiện nay dường như vẫn chưa là người bạn thật sự của giới trẻ.


“Mượn sách hả? Khó lắm. Cả trường có tới mấy ngàn HS mà chỗ ngồi ở thư viện chỉ có vài chục. Ra chơi trễ một tí so với các lớp khác vào thư viện là hết chỗ chắc. Đã thế cô thủ thư lại hay gắt gỏng. Sách thì lèo tèo vài cuốn nhưng lại khô khan, cũ kỹ, rất ít có những cuốn “hot” - Đ.Trang (HS Trường K) thở dài.


Trang cho biết mình vừa cùng cô bạn đến thư viện trường mượn cuốn Bài giảng cuối cùng đang được nhiều người bàn tán nhưng cuối cùng đành tiu nghỉu quay về vì... thư viện chưa có kinh phí mua! Cô cho biết cũng muốn để dành tiền mua quyển sách đọc, nhưng với số tiền tiêu vặt mà gia đình cho quá khít khao, có lẽ một vài tuần nữa Trang mới tậu được quyển sách về.”Mà lúc đó thì chưa chắc còn hứng đọc” - Trang nhíu mày.


Một số bạn HS-SV khác cho biết mình lười đọc sách vì bây giờ ở trường, có vốn văn chương phong phú thì cũng chẳng thể giúp bản thân đạt được điểm số cao trong bất kỳ môn nào. “Thậm chí môn văn, tôi chỉ cần bê nguyên ý của giáo viên bộ môn chép vô là đủ để điểm 7. Viết thêm thắt vô không khéo lại bị dính điểm trung bình vì tội... lan man, dài dòng” - Hoàng (HS lớp 10 Trường MK) nói.


Và hy vọng


Đã có nhiều trường học bắt đầu tìm hiểu sâu hơn về nhu cầu đọc sách của SVHS. Bằng chứng là hàng loạt thư viện ở các trường Phú Nhuận, Lê Quý Đôn, Trưng Vương... đã nâng cấp toàn diện và giới thiệu rất nhiều nguồn sách quý cho HS của trường.


Ở môi trường ĐH thì trường ĐH KHXH&NV TP.HCM từng nhiều lần giới thiệu ngày hội sách rất thành công, tạo cơ hội để các bạn trẻ được đọc sách miễn phí cũng như mua với giá rẻ hơn rất nhiều so với bên ngoài. Mô hình này hiện đang được áp dụng phổ biến ở các trường ĐH khác trong nội thành, gần đây nhất là chương trình giao lưu, giới thiệu sách đã được thực hiện ở Trường ĐH Tự nhiên TP.HCM vào ngày 10-11.


Cũng có thể kể đến mô hình “Cà phê sách” mà Trường ĐH Văn Lang TP.HCM đang áp dụng. Mỗi chương trình, người tới tham dự sẽ được tận hưởng một không khí tiệc trà ấm áp nhưng không kém phần quy mô với sự sẻ chia, giao lưu của các diễn giả, nhà báo có tiếng. Theo lời Xuân Dung (nhân viên phòng thông tin ĐH Văn Lang): “Có rất nhiều giảng viên, thậm chí hiệu trưởng tới tham dự chương trình. Mọi người chia sẻ quan điểm với nhau như những người bạn và không còn khoảng cách!”.


Dung lạc quan cho biết số lượng các bạn tham dự chương trình ngày một đông. Nếu chương trình đầu tiên chỉ thu hút được khoảng 100 người tham dự thì lần thứ năm vừa qua đã có gần 300 bạn đã đến với buổi cà phê “Bài giảng cuối cùng”, trong đó có khá nhiều SV trường khác.


Điều đó là lời khẳng định chắc chắn cho việc giới trẻ không hề quay lưng với văn hóa đọc khi họ được tạo điều kiện thật sự.


Công Nhật

Nguồn: Tuổi trẻ

Chia sẻ ý kiến

Các tin khác

xem tất cả

Cuộc vận động vì một Ngày đọc sách của người Việt ĐÃ ỦNG HỘ CUỘC VẬN ĐỘNG

7213 chữ ký

Tính đến ngày 20/06/2018 Mời bạn bè tham gia

Đơn vị đồng hành

CHIA SẺ Ý KIẾN

  • Đọc sách bây giờ không còn là một thói quen cho giới trẻ ngày nay. Bởi vì có rất nhiều phương tiện hiện đại hơn nhưng tôi cảm thấy khi đọc sách tôi có những phút thoải mái, tĩnh tâm hơn. Cho nên tôi muốn gó

    Nguyễn Thị Ánh (14/06/2011)
  • Đọc sách là thú vui lớn nhất của tôi.

    Hoàng Nguyên (12/06/2011)
  • Đọc sách giúp tôi bình tĩnh và thư thái hơn, tăng khả năng thưởng thức. Có điều giá sách thường cao là 1 vấn đề lớn để tôi có thể tiếp cận nhiều hơn với sách.

    Hoàng Hà Anh (10/06/2011)
  • Mong sách đến được với tất cả mọi người...

    Mộc (07/06/2011)
  • Với mình điều mà mình vẫn cho là rất quan trọng khi đọc sách đó là cách đọc. Và đọc sách là một cách để có được những kết tinh của cuộc sống, tất nhiên mình sẽ ủng hộ cuộc vận động...!

    Hà Mạnh Cường (05/06/2011)
  • Đọc sách là niềm vui, niềm hạnh phúc của tôi.

    Trần Vi Thảo (01/06/2011)
Xem tất cả